درمان دررفتگی، جابه جایی و بی ثباتی کشکک زانو

zanoo

بی‌ثباتی و دررفتگی کشکک زانو زمانی رخ می‌دهد که در هنگام خم و راست کردن پا، کشکک زانو از محل خود خارج شده و جابجا شود. در اغلب موارد، کشکک زانو بیش از حد به سمت خارج منحرف می‌شود، اما در تعداد کمی از افراد این انحراف به سمت داخل است. راه‌های مختلفی برای درمان دررفتگی کشکک زانو وجود دارد، اما انتخاب روش مناسب برای شما بستگی به شدت دررفتگی کشکک و شرایط زانوی شما دارد.

شما می‌توانید دررفتگی و جابجایی کشکک زانوی خود را با نشانه‌هایی مانند بدشکلی زانو، عدم توانایی خم و راست کردن زانو، تورم و درد شدید زانو تشخیص دهید. برای رفع علائم درد و ناراحتی زانوی خود باید در جستجوی درمان باشید. با مراجعه به یک متخصص ارتوپد، می‌توانید مشکل زانوی خود را با تشخیص دقیق و بهترین روش درمان، برطرف سازید. برای رزرو نوبت معاینه خود می‌توانید با شماره‌های 03131315870 -03131315871 تماس حاصل فرمایید.

بی‌ثباتی کشکک زانو چیست و چگونه اتفاق می‌افتد؟


زانوی شما لولای پیچیده‌‌ای است که استخوان‌های ساق پا را به استخوان‌ ران متصل می‌کند. کشکک در جلوی مفصل زانو قرار دارد و از بالا و پایین توسط تاندون‌ و از طرفین توسط رباط‌ در جای خود تثبیت می‌شود. در خط زیرین کشکک زانو لایه‌ای از غضروف قرار دارد و به کشکک کمک می‌کند تا درون شیار انتهایی استخوان ران به آسانی بلغزد.

اگر این شیار کم‌عمق باشد و یا غضروف آسیب ببیند، کشکک زانو جابجا شده و یا از مسیر خود منحرف می‌شود. رباط‌ها، تاندون‌ها و یا عضلاتی که بیش از حد شل و یا سفت هستند نیز ممکن است باعث بی‌ثباتی و انحراف کشکک زانو شوند.

دلایل و عوامل بی‌ثباتی کشکک زانو


علت بی‌ثباتی کشکک زانو معمولاً ترکیبی از چندین مشکل است. شکل استخوان کشکک، سفتی و یا سستی بیش از حد عضلات و تاندون‌ها در مناطق ساق پا، پایین پا و یا ران، آسیب‌دیدگی غضروف و فعالیت بیش از حد زانو ممکن است به بی‌ثباتی و جابجایی کشکک زانو منجر شود. همچنین وارد شدن ضربه شدید به یک زانوی سالم می‌تواند کشکک را از محور خود خارج کرده و یا در موارد شدید، آن را جابجا کند.

گاهی اوقات مشکلات کشکک زانو در میان اعضای یک خانواده شایع است. اگر یکی از اعضای خانواده شما مبتلا به درد زانو  باشد، بهتر است اقدامات پیشگیرانه‌ای مانند تقویت عضلات ران خود را انجام دهید.

علائم و نشانه‌های انحراف کشکک زانو


اگر زانوی شما از محور خود خارج شده باشد، ممکن است احساس ناراحتی یا درد داشته باشید. این علائم به ویژه در هنگام پایین رفتن از پله‌ها، نشستن برای مدت طولانی، ایستادن پس از حالت نشسته یا چمباتمه بروز می‌کند. منشاء این نوع درد که درد جلوی کششک (پاتلوفمورال) نیز نامیده می‌شود، ممکن است جابجایی کشکک زانو باشد.

همچنین ممکن است هنگامی که پای خود را خم و راست می‌کنید، در زانوی خود صدای ترق تروق یا احساس سرخوردن کنید، یا وقفه در حرکت زانو داشته باشید، یا اینکه احساس کنید زانویتان خالی می‌شود، انگار که زانویتان قادر به تحمل وزن بدن شما نباشد.

جابجایی کشکک زانو چگونه تشخیص داده می‌شود؟


zanoo1

تشخیص بین دررفتگی کشکک زانو و برخی از مشکلات دیگر زانو دشوار است. برای یافتن مشکل شما، پزشک اقدامات زیر را انجام خواهد داد:

  • پرسش‌هایی در مورد تاریخچه پزشکی، فعالیت‌های شما، زمان شروع درد و اینکه چه علتی ( ضربه و آسیب، فعالیت بیش از حد و غیره) باعث مشکل کشکک زانوی شما شده است.
  • بررسی احساس، حرکت و شکل ظاهری زانوی شما در حالت نشستن، ایستادن و راه رفتن
  • پزشک ممکن است عکس‌برداری اشعه X را برای بررسی موقعیت و وضعیت استخوان زانوی شما انجام دهد. اگر اطلاعات بیشتری مورد نیاز باشد، ممکن است ام آر آی را هم برای شما تجویز کند.

مشکلات کشکک زانو چگونه درمان می‌شود؟


انواع مختلفی از درمان برای اصلاح مشکل کششک زانو و دررفتگی آن وجود دارد. متخصص ارتوپد با همراهی شما می‌تواند بهترین روش درمان را برای شما انتخاب کند. متخصص ممکن است به شما توصیه کند برای نگه داشتن کشکک زانویتان در محل خود، زانوی خود را ببندید. می‌توانید با استفاده از بریس زانو یا کفی طبی (ارتز) حفاظت بیشتری برای زانوی خود فراهم کرده و وضعیت پاهای خود را بهبود دهید. برای رزرو نوبت معاینه خود می‌توانید با شماره‌های 03131315870 -03131315871 تماس حاصل فرمایید.

روش‌های درمان دررفتگی و انحراف کشکک زانو دو هدف را دنبال می‌کنند، کاهش درد و نیز تقویت عضلات اطراف زانو که به تثبیت آن در محل خود کمک می‌کند. اگر دارای درد شدید و یا سایر نشانه‌های دررفتگی کشکک زانو نیستید، می‌توانید درمان‌های خانگی را در منزل برای یک یا دو هفته امتحان کنید و اثرات آن را در کاهش درد خود مشاهده کنید.

جراحی

عمل جراحی معمولاً برای درمان مشکلات جابجایی کشکک زانو مورد نیاز نیست. اگر مشکل زانوی شما پس از درمان‌های دیگر برطرف نشود، ممکن است نیاز به جراحی داشته باشید. بسته به عامل ایجاد کننده مشکل کشکک زانویتان، یکی از روش‌های جراحی برای شما انتخاب می‌شود. برخی از انواع متداول جراحی کشکک زانو عبارتند از :

جراحی رهاسازی جانبی

 یکی از دلایل مشکل انحراف کشکک زانو، سفتی رباط نگهدانده جانبی (رتیناکولوم) است. این رباط، لبه بیرونی کشکک زانو را ثابت نگه می‌دارد. اگر سفتی این رباط موجب انحراف زانوی شما به سمت خارج شود، جراح ممکن است عمل جراحی رهاسازی جانبی را برای قطع این رباط توصیه کند. این عمل اغلب با جراحی آرتروسکوپی انجام می‌شود که شامل وارد کردن آندوسکوپ (یک لوله نازک شامل یک دوربین و لامپ) از طریق یک برش کوچک در نزدیکی مفصل زانو انجام می‌شود.

ترمیم رباط کشککی رانی داخلی

رباط کشککی رانی داخلی (MPFL) به لبه داخلی زانو متصل شده است تا از لغزش کشکک به سمت خارج جلوگیری کند.

آسیب دیدگی این رباط را می‌توان با جراحی آرتروسکوپیک زانو ترمیم  کرد. این جراحی‌ترمیمی در صورتی توصیه می‌شود که:

  • رباط زانو در اثر ضربه پاره شده باشد.
  • کشیدگی و آسیب دیدگی رباط در اثر دررفتگی کشکک زانو رخ دهد.

جراحی استئوتومی

 استئوتومی یک عمل جراحی شامل برش استخوان زانو است. اگر دررفتگی کشکک زانو به دلیل مشکل رباط و یا ساختار زانو ایجاد شده باشد، عمل جراحی استئوتومی می‌تواند گزینه درمانی مناسبی باشد.

در جراحی استئوتومی، برجستگی استخوان ساق پا (توبرکل تیبیا) برداشته می‌شود. این برجستگی در محل ورود استخوان کشکک زانو درون استخوان ساق پا قرار دارد. این جراحی اغلب برای یک یا ترکیبی از شرایط زیر انجام می‌شود:

  • اگر کشکک زانو از محل طبیعی خود به یک سمت متمایل شده باشد.
  • اگر کشیدگی تاندون کشکک زانو باعث لغزش و حرکت بیش از حد کشکک در مفصل زانو شود که این وضعیت، پاتلا آلتا (بالا بودن غیر طبیعی کشکک نسبت به استخوان ران) نامیده می‌شود.
  • استئوتومی برجستگی استخوان ساق پا اغلب با جراحی رهاسازی جانبی ترکیب می‌شود.

تمرینات ورزشی و حرکات اصلاحی

 همچنان که درد زانوی شما به تدریج کاهش می‌یابد، می‌توانید ورزش‌ها و تمرینات مخصوص را برای افزایش قدرت و انعطاف پذیری پا و ران خود انجام دهید. این ورزش‌ها احتمالاً با یک یا دو تمرین آغاز خواهد شد و در طول زمان می‌توانید به تعداد آنها بیفزایید. حتماً دستورالعمل‌های این تمرینات را به دقت رعایت کنید.

درمان‌های جایگزین

 zanoo3

مشکل جابجایی و دررفتگی کشکک زانو می‌تواند خسته کننده و طاقت‌فرسا باشد، اما صبور باشید. اکثر افراد پس از چند ماه درمان، احساس بهتری می‌یابند. اصولاً هر چه این وضعیت طولانی‌تر باشد، مدت زمان بیشتری برای بهبود آن لازم است.

  • از فعالیت‌هایی که باعث درد زانو می‌شود، مانند چمباتمه زدن، زانو زدن، دویدن و پریدن برای مدتی اجتناب کنید.
  • بر روی زانوی خود (به ویژه قبل و بعد از فعالیت) یخ قرار دهید. پس از 2 یا 3 روز، می‌توانید روش‌های گرم کردن زانو را امتحان کنید.
  • از داروهای ضددرد بدون نسخه مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن برای کاهش درد و تورم زانوی خود استفاده کنید. به دستورالعمل روی برچسب داروها توجه کنید.

چگونه می‌توان از مشکل دررفتگی و جابجایی کشکک زانو جلوگیری کرد؟


  • از فعالیت‌هایی که با تحمیل وزن بدن و استفاده بیش از حد زانو همراه است، اجتناب کنید.
  • عضلات اطراف زانوها و ران خود را قوی و انعطاف پذیر نگه دارید.
  • قبل و بعد از فعالیت، کشش کامل پاها و ران خود را انجام دهید.
  • حرکاتی را انجام دهید که بخش‌های مختلف پا را به کار می‌اندازد. (به خصوص اگر دونده هستید). ورزش‌هایی مانند دوچرخه سواری و شنا گزینه‌های خوبی هستند.
  • برای کاهش فشار بر روی زانوها، وزن بدن خود را در حد نورمال نگه دارید.